Danh mục: Du ký

  • Đồi La San Nha Trang ngày đứng gió chờ bão về

    Đồi La San Nha Trang ngày đứng gió chờ bão về

    Em đến đồi La San những ngày không có anh, và viết cho anh chuyện Dòng La San hôm nay.

    Đồi La San nay chắc đã khác La San của ngày xưa nhiều rồi, nhưng nơi đây giữ hồn của Nha Trang năm nào.

    Đường lên đồi là những hàng quán nhà nghỉ chào mời khách thập phương. Đường nhựa với công trình hai bên như bao nhiêu con đường khác của đô thị ven biển. Em thấy mình như hai Thầy dòng La San năm xưa bước lên đồi, rồi cảm nhận nơi đây sẽ sống động và sinh sôi điều thiện lành.

    Em đến trường La San lúc sắp hoàng hôn. Nhà dòng xưa với tháp cao có cửa sổ hình Thập Giá khuất sau tán phi lao trên đồi làm em ngẩn ngơ khó tả. Khuôn viên trường trải dài gần hết ngọn đồi, đầy một sức sống thanh bình.

    Từ một tầng cao ngắm ra cảnh biển rì rầm, em cảm tưởng nơi đây ngày xưa là Thiên Đường.

    Google kể cho em về hai tu sỹ dòng đến đây đã chọn nơi đặt nhà tập, lập trường học từ mùa xuân năm 1933 và đặt tên cho ngọn đồi theo thánh Jean de La Salle. Rồi theo tinh thần của Thánh quan thầy của Giáo dục, các Frière mở lớp dạy bao thế hệ người Nha Trang.

    Rồi có điện khẩn báo tin bão lớn sắp vào. Nơi em đứng sẽ hứng bão lớn, em bắt đầu nghe tiếng gió hú trên đồi từng đợt, rồi lại lặng đứng không mây trên trời. Em rời khỏi trường khi các lớp học đã khóa cửa, học trò di tản về nhà.

    Sau cái năm gọi là “thống nhất đất nước” đó, trường cũng đóng cửa như toàn bộ các trường La San khắp 3 miền. Rồi chỉ một vài tháng sau đã trở thành trường Đại học Nha Trang hôm nay.

    Học trò trường La San có trích Sách Giảng Viên (1 trong 45 cuốn Thánh Kinh Cựu Ước) chương 3 câu 1-3, để gẫm sự đời:

    Ở dưới bầu trời này, mọi sự đều có lúc, mọi việc đều có thời: một thời để chào đời, một thời để lìa thế; một thời để trồng cây, một thời để nhổ cây; một thời để giết chết, một thời để chữa lành; một thời để phá đổ, một thời để xây dựng;”

    La San đó anh ơi. Hút hồn em mất rồi.

    .:: Sâu Lùn ::.

  • Rời Hà Tiên – Đến Phú Quốc

    Rời Hà Tiên – Đến Phú Quốc

    Ngày thứ 5 trong hành trình Nam bộ

    “Đi với ai không quan trong, quan trọng nhất là phải chọn đúng bạn đi cùng”

    #buocvalan

  • Bạc Liêu – Cao Văn Lầu

    Bạc Liêu – Cao Văn Lầu

    Day 2 : Nhà công tử bạc liêu – Nhà hát Cao Văn Lầu

    Nhà hát Cao Văn Lầu mang đậm hình dáng miền Tây là chiếc nón lá, từ trên cao nội thành chắc ai cũng có thể nhìn thấy. Nhưng thật đìu hiu vào ngày thường không một bóng người. Mình chưa biết khi có chương trình nó có khác gì không, nhưng đâu đó thấy một sự lãng phí trong du lịch.

    Tên tuổi cố nhạc sỹ Cao Văn Lầu và hồn của nhạc đờn ca tài tử đã gắn với vùng đất này, gắn với những buổi sinh hoạt và giao lưu của người vùng này. Nhưng nhà hát Cao Văn Lầu thì xa hoa và rơi mất cái chất dân dã và hồn miền Tây đâu mất rồi.

    Trưa nắng chang, loanh quanh một vòng rồi thôi chào nhé. Có những điểm để đến một lần và sẽ không quay lại, vì chẳng có gì chờ ta ở nơi đó.

    .:: Sâu Róm ::.

  • Có một Bangkok đang mắc kẹt

    Có một Bangkok đang mắc kẹt

    Có một Bangkok đang “mắc kẹt”!

    Bởi vì thành phố này:

    – Không có cây xanh, không có nước. Nhà cao tầng, bê tông, kim loại chiếm hết thành phố. Chỗ nào có chút thiên nhiên là con người chặn ngay diệt liền. Đoạn tuyệt với môi trường sống.

    – Một nơi chỉ có “lấy đi” không có hoàn trả. Thành phố được thiết kế cho toàn thế giới trở thành #taker, không có #do-er cũng không có #giver. Vòng tuần hoàn đứt gãy. Càng lấy càng thiếu, càng mua càng cạn. Hàng càng đổ về, cảm giác năng lượng càng cạn kiệt.

    – Giao thông quá tải. Người người đến rồi đi, lướt một lớp qua danh sách TripAdvisor  . Lớp lướt bề mặt khá dày, lớp nền và lớp lõi chưa rõ. Một thành phố rất #lonelyplanet!

    Bangkok có quá tải với lượng người và hàng hóa từ bốn phương tám hướng, nhưng chất Thái vẫn còn đó, đâu đó giữa một biển người thì những người Thái vẫn còn sợi dây kết nối với nhau rất riêng. Điều gì giúp văn hóa Thái vẫn chưa mất đi tại một đô thị toàn cầu hóa như Bangkok ?

    – Chữ viết và tiếng nói: kể cả những chữ cổ thì vẫn có người Thái đọc và hiểu nghĩa một phần. Họ vào các đền chùa và đọc được chữ ở đó. Chữ viết và tiếng nói còn, Thái lan vẫn còn Thái lan.

    – Tên gọi: tên người Thái dài và khó nhớ, nên họ gọi nhau là Sui, Aoun, Mui,… giống như Tí, Tủn, Hí, Nhí. Vô nghĩa, vui, dễ nhớ và là một phong tục lâu đời. Họ gọi nhau như thế đó.

    – Những vòng #Phuang_Malai bằng cúc vạn thọ, hoa hồng nhỏ hiện diện khắp nơi. Trên đường tấp nập, có Malai treo trên vô lăng của bác tài, treo kế bên thắng xe bác tuktuk, lủng lẳng theo xe đẩy hàng rong. Malai trong nhà, trong miếu, trong ví và trong lòng của người Thái.

    – #Ramayana sử thi cổ của người Thái ở khắp mọi nơi. Trong các đền, chùa, nhà hàng, quán ăn,… Con khỉ #Hanuman mưu dũng được ở khắp nơi, từ sân bay đến rạp phim. Nghe đâu bọn trẻ con có thể nhận ra mặt nạ Hanuman dưới bất kỳ loại hình vẽ nào. (Còn mình thì không có caption thì không nhận ra con nào 😂)

    Bỗng nhiên mọi thứ thật rõ ràng cho câu hỏi “học lịch sử văn hóa để làm gì?“. Không phải để níu kéo quá khứ, mà để duy trì hiện tại. Để một Bangkok có đủ một nền tảng đương đầu với khủng hoảng đô thị hóa và toàn cầu hóa. Mai một và biến thể văn hóa chắc là có, nhưng Thái lan vẫn còn đó vì lịch sử là cái không thay đổi.

    Bangkok đã đoạn tuyệt với thiên nhiên, nên lịch sử – văn hóa là thứ duy nhất để người Thái còn gắn kết với nhau, chia sẻ cùng nhau một giá trị chung để vẫn còn là một quốc gia.

    .:: Bước và Lăn lý sự ::.

    Hình chụp phù điêu trang trí cửa sổ nổi tiếng ở chùa Wat Benchamabophit the Marble Temple. Các phù điêu đều được trang trí theo sử thi Raymayana.

  • Nhà mồ của người Gia-rai A-ráp

    Nhà mồ của người Gia-rai A-ráp

    Đây không phải hình ảnh ở Love Land hay Sex Theme Park ở Hàn Quốc hay xứ Âu Mỹ, cũng không phải phù điêu trang trí quý phái Chămpa hay Ấn Độ. Đây là tượng trang trí ở làng Kếp Pinh – Gia Rai, hiện được trưng bày ở Viện Bảo tàng Dân tộc học Hà Nội.

    Người Gia Rai có tập tục chôn cất người đã chết trong nhà mồ. Trong nghi thức tang lễ của họ, lễ bỏ mả là lễ lớn nhất, tổ chức sinh hoạt như lễ của cộng đồng để vĩnh biệt người quá cố. Ngoài họ hàng, còn có cả người ở làng khác đến dự. Họ an táng những người quá cố trong gia đình trong 1 nhà mồ chung. Nhà mồ đang được trưng bày ở Viện bảo tàng này 45 mét vuông, chôn cất được 30-40 người (à mà tất nhiên là hiện tại đang không có người nào trong mồ, chỉ có cái nhà thôi nha).

    Điểm độc đáo không chỉ ở nghi thức lễ bỏ mả, mà ở phần kiến trúc nhà và những hình vẽ trang trí mái lá, các đồ án thiết kế trên mái và các tượng mồ bằng gỗ xung quanh.

    Tượng trang trí cho nhà mồ nghe có vẻ tâm linh nhưng ý nghĩa thì lại có vẻ không có tâm linh cho lắm. Tượng và hình vẽ hầu hết thể hiện như phác họa lại những sinh hoạt trong cuộc sống, tức là những gì họ thấy trong cuộc sống. Hình trang trí cũng vậy, là hình các loại rau, loại hoa lá của núi rừng rất quen thuộc với họ.

    Những tượng phồn thực thường thu hút người tham quan hoặc những người mới thấy nhà mồ lần đầu. Nhưng tượng ngồi ôm mặt này mới được xem như là tượng mồ điển hình nhất. Thường có 2 hoặc 4 tượng ngồi ôm mặt được đặt ở góc nhà mồ. Có lý giải cho rằng đây là người thân hay ngồi khóc trong tang lễ. Có giải thích khác nói rằng tượng này thay thế cho người mang cơm ra nhà mồ cho người đã mất.

    Ngoài ra, chính những bức tranh trang trí trên mái nhà mới thể hiện được dân gian và quan điểm tập quán của cộng đồng. Lúc tham quan, mình lo chú ý tượng mồ và các phù điêu nên đúng là không để ý hình vẽ này.

    Còn các tượng mồ cảnh nam nữ, hoặc phụ nữ mang thai thì mang ý nghĩa phồn thực, sinh sản và triết lý luân hồi của dân tộc. Tượng đúc đẽo nguyên cây bằng gỗ thô, được giới thiệu là người làng không chú trọng về nghệ thuật và tượng không mang tính tả thực. Ấy vậy mà thấy các bộ phận được phóng đại lên, đục đẽo tinh xảo hơn cả khuôn mặt.🤔

    Và có cả cảm xúc, rất rất sinh động 😉

    Gia Rai vẫn luôn là một văn hóa ẩn sâu ở đâu đó. Tưởng chừng như văn hóa ấy không còn, nhưng cội rễ vẫn dai dẳng và sâu trong từng mảnh đất và con người.

    .:: Sâu Lùn kể chuyện ::.